Historia
Kawa pochodzi z regionów dzisiejszej Etiopii i jako napój znana jest od przynajmniej trzech tysiącleci. Naturalnie znajomość tę na ponad dwadzieścia wieków posiadają na wyłączność ludy zamieszkujące Wyżynę Abisyńską. Dopiero w okresie rozkwitu kultury arabskiej, poszerzania strefy wpływów i rozwoju handlu, kawa szybko rozprzestrzenia się na obszar północno-wschodniej Afryki, Półwysep Arabski i stąd dalej do południowej Azji i Azji Mniejszej.
W XVI wieku w krajach arabskich kawa staje się bardzo popularną używką. Donoszą o tym zapisy podróżników europejskich, którzy opisują egzotyczny czarny napar i nietypowe dla ówczesnego Europejczyka zwyczaje spożywania kawy – „w miejscach otwartych, przed wszystkimi…”
Do Europy kawa zaczyna trafiać głównie dzięki kupcom weneckim na przełomie XVI i XVII wieku. Zdobywa coraz większą popularność wśród Włochów, ale w owym czasie, ze względu na niebywale wysoką cenę, jest ekskluzywnym trunkiem dla bogaczy. Z czasem na rynki Europy trafia coraz więcej kawy i ma do niej dostęp więcej ludzi. W połowie XVII wieku powstają pierwsze kawiarnie – wiadomo o kawiarni założonej we Włoszech w roku 1645 oraz pierwszej kawiarni w Anglii, która powstała w Oxfordzie w 1650 roku.
Kawa w Polsce
W Polsce kawa pojawia się z opóźnieniem, bo pod koniec XVII wieku dzięki Turkom, panującym wówczas nad Mołdawią. Początkowo Polacy podchodzą do niej z rezerwą i nieufnością. Potrzeba kilku dekad, aby kawa była propagowana jako używka, która nie szkodzi zdrowiu, a nawet ma pewne pożyteczne walory. Duże znaczenie dla popularyzacji kawy ma port w Gdańsku. To tam na początku XVIII wieku powstają pierwsze kawiarnie. XVIII wiek można określić okresem ekspansji kawy w granicach Polski. Ukazują się i powstają poświęcone kawie publikacje, podręczniki, traktaty, a nawet utwory literackie. W tym czasie Polacy eksperymentują z kawą: chętnie dodają do niej mleko, śmietanę, sól lub cukier. Kawa jest droga i nie wszyscy mogą sobie na nią pozwolić. Poszukuje się substytutów kawy – na napar praży się i miele bób, groch a nawet żołędzie. W roku 1818 we Włocławku powstaje pierwsza wytwórnia kawy zbożowej.
Aż do połowy XIX wieku kupcy sprzedawali kawę w postaci surowej. Ziarna należało upalić we własnym zakresie, co w wielu domach staje się sztuką samą w sobie. Dopiero pod koniec wieku nastąpił rozkwit firm, trudniących się paleniem kawy. Pierwsze lokale kawiarniane powstały w Gdańsku na początku XVIII wieku. W Warszawie pierwszy taki obiekt otworzono w 1724 roku. 100 lat później w stolicy można było kosztować kawę w ponad stu lokalach.


